Bạn cầm cán tô vít gõ nhẹ lên mảng tường vừa làm xong và nghe tiếng bộp bộp rỗng tuếch bên trong? Hiện tượng gạch bị ộp, tức là phần lưng gạch không bám hết vào lớp nền, là nỗi lo lớn nhất khi làm phòng tắm. Nhiều người nghĩ do mua phải gạch kém chất lượng, nhưng thực tế phần lớn nguyên nhân nằm ở cách xử lý bề mặt, chọn chất kết dính và chừa khe co giãn lúc thi công. Khi giám sát thợ ốp gạch nhà vệ sinh, nếu bỏ qua các chi tiết nhỏ ngay từ lớp lót, việc gạch phồng lên hay rụng xuống sau một mùa nắng mưa là điều rất dễ xảy ra.
Lỗi phổ biến đầu tiên bắt nguồn từ thói quen dùng hồ dầu xi măng truyền thống cho các dòng gạch xương cứng ít hút nước. Ngày nay, nhiều gia đình chọn gạch khổ lớn hoặc gạch bán sứ để giảm mạch ghép. Xương gạch này rất đặc nên nước xi măng khó thẩm thấu để tạo chân bám. Chẳng hạn, nếu thợ chỉ phết vài cục vữa vào bốn góc và giữa viên gạch để dễ gõ lấy phẳng, phần rỗng phía sau sẽ giữ hơi ẩm. Khi nhiệt độ thay đổi do bật bình nóng lạnh hoặc máy sưởi, không khí và hơi nước trong hốc rỗng giãn nở, đẩy viên gạch bật ra ngoài. Để tránh tình trạng này, bạn nên yêu cầu dùng keo dán gạch chuyên dụng, trát đều bằng bay răng cưa lên cả tường lẫn lưng gạch.
Bên cạnh chất kết dính, lớp nền và màng chống thấm nhà vệ sinh cũng quyết định độ bền của mảng ốp. Bề mặt trát tường hoặc cán sàn phải đủ phẳng, cứng và sạch bụi trước khi quét vật liệu chống thấm. Có một sự đánh đổi cần lưu ý ở bước này: lớp chống thấm càng trơn láng hoặc có gốc bitum, gốc dầu thì khả năng bám dính của lớp vữa hay keo bên trên càng giảm. Nếu chọn màng chống thấm hai thành phần gốc xi măng, bề mặt sẽ nhám hơn và dễ bắt keo hơn. Ở khu vực sàn, việc đo và tạo độ dốc về phía phễu thu nước cần làm ngay từ lớp vữa cán nền dưới lớp chống thấm, thay vì vừa lát vừa đắp vữa dày mỏng thất thường khiến gạch co ngót không đều.
Sau khi gạch đã bám chắc lên tường, khe mạch giữa các viên gạch chính là khoảng thở bắt buộc. Nhiều chủ nhà thích ốp khít mạch cho đẹp mắt, đặc biệt trong các phương án Thiết kế nội thất biệt thự hay căn hộ có mảng tường lớn. Tuy nhiên, nếu không đặt ke nhựa để giữ khoảng cách tối thiểu giữa các viên, khi tường co giãn nhẹ hoặc gạch giãn nở vì nhiệt, các viên gạch sẽ tự xô đẩy nhau dẫn đến nứt men hoặc phồng rộp cả mảng. Tương tự, đường ron gạch nếu chỉ chà bằng xi măng trắng thông thường sẽ nhanh chóng bị mủn và thấm nước. Nước ngấm qua khe ron xuống lưng gạch lâu ngày sẽ làm rã lớp vữa lót.
Bạn nên chọn keo chà ron chống thấm hoặc keo hai thành phần để khóa chặt các mạch này, nhất là ở các góc tường và chân vách kính.
Các vị trí khoét lỗ cho đường ống nước, ổ cắm điện hoặc điểm tiếp giáp với mặt đá lavabo cũng là nơi nước dễ lọt vào sau lưng gạch nhất. Khi thợ dùng máy cắt để khoét lỗ tròn hay xẻ rãnh trên viên gạch ốp nhà vệ sinh, lực rung và góc cắt vuông nhọn dễ tạo ra vết nứt ngầm. Nếu sau đó lắp thiết bị hoặc đặt mặt bàn đá lên mà không bơm keo chống thấm kỹ quanh cổ ống và khe tiếp giáp, nước sinh hoạt sẽ theo kẽ hở ngấm ngược vào tường.
Dù MoreStone không bán gạch ốp lát mà chỉ chế tác theo kích thước mặt bàn đá lavabo, chậu lavabo đá solid surface hay các hạng mục mặt đá bếp từ đá nhân tạo và đá thiêu kết, việc chờ tường ốp gạch thật phẳng, vuông góc rồi mới đo thực tế để đặt mặt đá luôn giúp khe nối khít hơn, hạn chế đọng nước.
Nếu chẳng may phòng tắm đang dùng đã xuất hiện vài viên gạch bị ộp hoặc nứt, cách xử lý phụ thuộc vào mức độ hư hại thực tế. Với một hai viên ở vị trí khô ráo mới chớm rỗng lưng, thợ có thể cạo sạch đường ron xung quanh, nhấc riêng viên đó ra, vệ sinh sạch lớp vữa cũ rồi dán lại bằng keo. Nhưng nếu cả mảng tường khu vực sen tắm đã phồng lên khỏi bề mặt, việc bơm keo vá tạm chỉ giữ được thời gian ngắn và tiềm ẩn nguy cơ rơi vỡ. Lúc này, buộc phải tháo toàn bộ khu vực bị ộp, kiểm tra lại xem lớp chống thấm bên dưới có bị rách không, xử lý phẳng rồi mới ốp lại từ đầu.
Ngay hôm nay, nếu công trình đang trong giai đoạn hoàn thiện, bạn có thể cầm một chiếc que gỗ nhỏ hoặc đồng xu đi gõ thử quanh bốn góc các viên gạch vừa ốp khô sau một ngày để kiểm tra độ đặc chắc trước khi cho thợ chà ron và lắp đặt bàn đá.